[Khái niệm/Kiến thức IT] Tìm hiểu về quá trình khởi động của Windows. feat. Windows XP

Administrator


Administrator


Ghi là Windows XP lại cho màn khởi động của Windows 7.

Mở đầu: Vào một ngày đẹp trời, bạn đang hớn hở vui vẻ, bỗng chợt nhảy hứng lên làm vài ván Counter Strike: Global Offensive. Bất chợt, vừa bấm vào máy tính thì hiện lên dòng chữ: “NTLDR is missing. Press Ctrl+Alt+Del to restart” Bạn loay hoay một hồi, bấm đi bấm lại mà máy vẫn ở ra màn hình đấy. Bắt đầu cảm thấy lo lắng, bạn lên ngay VN-Zoom và làm ngay một topic cầu cứu mọi người cách sửa lỗi. Đó là một trong nhiều trường hợp phổ biến đối với người dùng máy tính, đặc biệt là với những người không chuyên về CNTT.



Ác mộng của hàng triệu người sử dụng máy tính.

Cho nên, trong bài viết này, thay vì nói về cách sửa chữa những lỗi liên quan đến quá trình khởi động máy tính, mình sẽ giới thiệu cho các bạn quá trình khởi động máy tính từ lúc bạn bấm vào nút nguồn cho đến lúc vào đến màn hình Desktop. Lý do rất đơn giản, trước khi bạn muốn sửa chữa một lỗi gì đó, tìm hiểu về quy trình của nó trước luôn là ưu tiên hàng đầu. Sau khi hiểu được quá trính khởi động, nếu bạn đôi khi có gặp lỗi lúc khởi động máy, cám giảm sẽ yên tâm hơn rất nhiều.

Quá trình khởi động của Windows XP rất khác so với Windows Vista và mới hơn tại Windows Vista bắt đầu sử dụng những công nghệ mới hơn. Tuy nhiên, nếu xét về mặt tổng thể, hai hệ thống này khá giống nhau. Nếu bạn muốn biết điểm khác nhau giữa hai cái này là gì thì hay comment bên dưới, mình sẽ giải đáp thêm, còn bây giờ, mình sẽ lấy Windows XP ra làm ví dụ cho bài viết này.

Quá trình khởi động của Windows XP:

Tóm tắt quá trình khởi động:

Nút nguồn – Nguồn – CPU – POST – BIOS – MBR – NT Loader – Boot.ini – Ntdetect.com – Windows XP – Welcome Screen – Desktop

Chi tiết:

Khởi động: Ngay sau khi bạn bấm vào nút nguồn, máy sẽ gửi tín hiệu đến nguồn và nguồn sẽ chạy, gửi một lượng điện nhỏ gọi là Power Good để khởi động CPU. CPU bắt đầu khởi động, nó ra lệnh cho máy bắt đầu chạy Power On Self-Test (POST), đây là một phần mềm đặc biệt, dùng để kiểm tra các bộ phận cơ bản của máy tính như RAM hay Card màn hình, từ đó sẽ đảm bảo an toàn cho các công đoạn tiếp theo. Sau khi POST đã test xong, máy tính sẽ bắt đầu cho chạy Basic Input Output System (BIOS). BIOS là phần mềm giúp phần cứng của máy tính tương tác với phần mềm, như kiểu tủy sống của bạn dùng như công cụ tương tác giữa não và các bộ phận khác của cơ thể vậy.

BIOS: Sau khi BIOS được khởi động, nó sẽ chiếu theo thứ tự các thiết bị được dùng để kéo tệp dữ liệu khởi động ra để tìm file khởi động, thường thì là ổ cứng. Nó sẽ bắt đầu tìm Master File Table (MFT) và đọc (Coi MFT như là một cái bản đồ để chỉ cho BIOS chố nào có chứa file được dùng để khởi động Windows). Sau khi tìm được nơi chứa file Windows, máy tính sẽ cho chạy NT loader (ntldr).

NT Loader: NT loader là một giao diện trong lúc khởi động máy tính được dùng để hỏi bạn xem bạn muốn chạy Windows nào (Cái này là trong trường hợp bạn cài nhiều hệ điều hành lên cùng một máy tính, tuy nhiên bạn chỉ có thể chạy một hệ điều hành trên một máy tính, không tính Virtualization). Coi NT loader như bệ phóng hệ điều hành, nếu bạn muốn cho chạy một hệ điều hành nào đó, bạn cần có một cái bệ phóng. Tuy nhiên, NT loader rất ngốc, nó cần một danh sách gồm những hệ điều hành nào mà nó có thể phóng được, và danh sách đó được gọi là Boot.ini.




Đoạn NT Loader hiển thị danh sách các hệ điều hành, hay phần mềm các bạn có thể cho khởi động (Đây là ảnh của Windows Boot Manager, phiên bản thay thế cho NT loader vốn đã bị xoá khỏi bắt đầu từ Windows Vista. Tuy nhiên, cơ chế hoạt động vẫn gần như là giống nhau)


Boot.ini: Nó là một file ẩn trong Windows được dùng như một danh sách các hệ điều hành đang tồn tại trong hệ thống, ntldr rất cần danh sách này để cho nó biết cái gì nó được phép dùng để phóng. Cái danh sách các hệ điều hành mà bạn chọn trong vòng 20 giây đó là những gì NT loader đã đọc trong boot.ini. Sau khi đã chọn được hệ điều hành mà bạn mong muốn, trước khi phóng, NT loader sẽ hỏi ntdetect.com.

Ntdetect.com: Đây là một phần mềm cuối cùng được dùng trước khi NT loader cho chạy hệ điều hành. Nó được dùng để kiểm tra tất cả các phần cứng lần cuối cùng trước khi bắt đầu chạy hệ điều hành.

Bắt đầu chạy hệ điều hành: NT loader bắt đầu cho chạy hệ điều hành, lúc này sẽ có 1 file quan trọng gọi là ntoskrnl.exe sẽ được chạy. (Còn nhiều file khác được chạy để khởi động Windows như \Winnt\System32\Config\System file hay driver những ntoskrnl.exe là quang trọng nhất.)

Ntoskrnl.exe: Đây là phần rất quan trọng của quá trình khởi động, nhiệm vụ của phần mềm này là bắt đầu cho khởi động GUI, chạy driver, chạy service, và nhiều nhiều thứ khác. Và đây là những thứ cần thiết để cho Windows chạy ổn định.

Bước cuối cùng: Cuối cùng, sau nhiều công đoạn dài mà tưởng chừng như chỉ diễn ra trong vài chục giây, Windows sẽ hiện ra với màn hình Welcome thân thiện, sau khi bạn nhập mật khẩu, máy sẽ kiểm tra đối chiếu, nếu đúng, máy sẽ mở Desktop lên và thế là bạn có thể bắt đầu dùng máy tính.




Màn hình chào mừng quen thuộc của Windows XP


Lời kết: Vậy là bạn đã phần nào hiểu được quá trình khởi động của Windows rồi đấy. Tuy đây không phải là bài viết cực kỳ chi tiết, mình cũng mong các bạn phần nào hiểu thêm về nó. Nếu có bất cứ thông tin nào sai lệch, bạn có thể comment bên dưới và nếu đúng, mình sẽ sẵn lòng sửa chữa ngay. Nếu thấy bài viết hay, hãy khuyến khích mình viết tiếp bằng cách bấm nút cảm ơn! Xin cảm ơn các bạn!

 
Tin công nghệ
Liên Hệ và Hợp Tác

Top